การศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อคุณภาพของเครื่องเอกซเรย์วินิจฉัยโรคทั่วไป


ธรรมรัตน์ บุญสูง
ศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์เชียงใหม่

     การศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อคุณ ภาพของเครื่องเอกซเรย์วินิจฉัยโรคทั่วไป เป็นการศึกษาเพื่อหาปัจจัยที่มี ผลต่อคุณภาพของเครื่องเอกซเรย์ และนำข้อมูลมาสร้างแบบจำลองสมการเพื่อให้ ประโยชน์ในการพยากรณ์คุณภาพของเครื่องเอกซเรย์ และสำหรับเป็นแนวทาง ในการจัดลำดับความสำคัญของการควบคุมการใช้งานเครื่องเอกซเรย์ต่อไป ในการศึกษาครั้งนี้ได้รวบรวมข้อมูลเครื่องเอกซเรย์วินิจฉัยโรคทั่วไปในเขตพื้น ที่จังหวัดเชียงใหม่,ลำปาง,ลำพูน และแม่ฮ่องสอน จำนวน 136 เครื่อง โดยทำการศึกษา ปัจจัยต่างๆได้แก่ ประเทศผู้ผลิต อายุของเครื่องเอกซเรย์และหลอดเอกซเรย์ ระบบถังไฟแรงสูง อัตราพิกัดสูงสุดของค่ากิโลโวลต์และค่ามิลลิแอมแปร์จำนวนครั้งของการ เอกซเรย์และจำนวนผู้ป่วยที่มาเอกซเรย์ต่อสัปดาห์ จำนวนเจ้าหน้าที่เอกซเรย์ วุฒิการศึกษา เพศ และประวัติการฝึกอบรมของเจ้าหน้าที่เอกซเรย์ เจ้าหน้าที่ที่ติดตั้งเครื่องเอกซเรย์ จำนวนครั้งของการซ่อมและย้ายเครื่องเอกซเรย์ การต่อระบบสายดินเข้าเครื่องเอกซเรย์ และลักษณะของสถานพยาบาล ที่ติดตั้งเครื่องเอกซเรย์ โดยตัวแปรตามที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้คือ คุณภาพของเครื่องเอกซเรย์
     ผลการศึกษา โดยการวิเคราะห์ ด้วยการถดถอยโลจิสติค พบว่า ได้แบบจำลองที่มีตัวแปรอยู่ 4 ตัว คือ อัตราพิกัดสูงสุดของค่ามิลลิแอมแปร์,จำนวนครั้งของการซ่อมเครื่องเอกซเรย์ ,สถานพยาบาลที่ติดตั้งเครื่องเอกซเรย์ และอายุหลอดเอกซเรย์ ได้สมาการแบบจำลองดังนี้

     Z = 21.5696 + 0.0240 mA - 2.8232 N_Repair - 1.8496 O_G - 1.4261 T_ Age

     แบบจำลองนี้สามารถจำแนก ความถูกต้องรวม ได้ร้อยละ 97.59 และเป็นแบบจำลองที่เหมาะสม สามารถนำไปใช้ในการพยากรณ ์คุณภาพของเครื่องเอกซเรย์วินิจฉัยโรคทั่วไป เพื่อนำไปใช้ในการปฏิบัติงานต่อไป

ที่มา : การประชุมวิชาการกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ครั้งที่ 13